Karolina Łachmacka

Tallulah Bankhead

Tallulah Bankhead
Decrease Font Size Increase Font Size Rozmiar tekstu Drukuj

Helen Hayes jest niewątpliwie pierwszą damą teatru, ale równie niewątpliwie dzierży ten tytuł wspólnie z Tallulah Bankhead. Urodzona ostatniego dnia stycznia 1902 roku w Huntsville w stanie Alabama, córka Williama Brockmana Bankheada i Adelaide Eugenii Sledge. Imię otrzymała na cześć swojej babki ze strony ojca. Matka Tallulah zmarła 23 lutego 1902 roku, niespełna miesiąc po wydaniu jej na świat, na skutek zatrucia krwi. Tallulah w dzieciństwie cierpiała na nadwagę, natomiast po przejściu poważnego zapalenia oskrzeli jej głos stał się ochrypły i niski, co miało stać się jej wielkim znakiem firmowym.

Tallulah wywodziła się z domu o liberalnych poglądów, a jej ojciec przez 4 lata udzielał się w Izbie Reprezentantów Stanów Zjednoczonych. Była bratanicą senatora Johna H. Bankheada II i wnuczką senatora Johna H. Bankheada. Sama Tallulah przez całe życie była zdeklarowaną demokratką. Miała starszą siostrę, Evelyn Eugenię Bankhead (24.01.1901-11.05.1979), siedmiokrotnie zamężną, w tym trzy pierwsze małżeństwa zawarła z jednym i tym samym mężczyzną, Mortonem McMichaelem Hoytem. Rodzina i przyjaciele nazywali ją „Sister”. Przez wiele lat „Sister” miała być kochanką Louisy d’Andelot Carpenter (ponoć związana z nią była także Tallulah oraz inna znana aktorka, Louise Brooks).

Już jako dziewczynka miała „rogatą” duszę. By utemperować jej charakter i uspokoić, wysyłano ją do różnych szkół, m.in. do katolickiej szkoły przyklasztornej (choć ojciec Tallulah był metodystą, a jego zmarła żona należała do Kościoła episkopalnego).

Zaledwie 15-letnia Tallulah wygrała konkurs piękności organizowany przez czasopismo filmowe i przekonała ojca, by ten pozwolił jej przeprowadzić się do Nowego Jorku. Szybko zdobyła epizodyczne rólki, debiutując w „The Squab Farm”. Już w pierwszych latach Tallulah dała się poznać jako imprezowiczką – żadna udana impreza nie miała miejsca bez jej udziału. Została też członkinią Alonquin Round Table, nieformalnego stowarzyszenia artystów, pisarzy i ludzi kultury. To wtedy uzależniła się od kokainy i marihuany, nie stroniła też od alkoholu, choć do trunków bardziej przywiązała się nieco później. Była piękna i błyskotliwa. Jej wypowiedzi szokowały, ale przykuwały niezmierne zainteresowanie. Szokowanie zdawało się wejść jej w nawyk i najwyraźniej sprawiało jej przyjemność. Podczas gdy w rozmowie ktoś powiedział coś o gwałcie, Tallulah miała z typową sobie nonszalancją dodać: „Gdy miała 11 lat zgwałcono mnie na naszym podjeździe. Wiesz, kochanie, to było straszne przeżycie, bo żwir wpijał nam się w ciała„. Nigdy nie można było zgadnąć, kiedy jej szokujące komentarze rzeczywiście miały coś wspólnego z prawdą. Tallulah jako urodzona aktorka świetnie sprzedawała historyjki, a o tych prawdziwych, nawet najboleśniejszych, potrafiła opowiadać ze stoickim spokojem.

W 1923 roku Tallulah debiutowała na londyńskiej scenie, gdzie w ciągu paru lat wzięła udział w wielu przedsięwzięciach. Najbardziej pamiętnym było „The Dancers”. Sławę zdobyła dzięki roli kelnerki Amy w „They Knew What They Wanted” Sidneya Howarda. Ciekawość i zainteresowanie przyciągała też jej osobowość. Tallulah zdawała się czerpać przyjemność ze zgorszenia, jakie siała. Miała wielu kochanków i kochanek, słynęła ze swojej rozwiązłości i uwielbiała seks w każdej formie. Jej najdłuższy romans z tamtego czasu z włoskim biznesmenem Anthony de Bosdari trwał zaledwie ponad rok, ale trudno łudzić się, że na ten czas Tallulah zrezygnowała z seksu z innymi, znanymi jej lub bardziej przypadkowymi partnerami/partnerkami. Jak głośno o niej mówiono, Tallulah dzieliła się swoim ciałem z każdym, kto zdawał się jej choć trochę pociągający, sławny czy zupełnie anonimowy. Do końca lat 30. wyrobiła sobie pozycję jednej z najlepszych, ale i najbardziej osławionych gwiazd londyńskiego West Endu.

Kiedy Tallulah kupiła sobie luksusowego Bentleya, często gościła na okładkach gazet także z innego powodu. Nie miała najlepszego zmysłu orientacyjnego i często gubiła się gdzieś w mieście. Dzwoniła wówczas po taksówkę i podążała za nią w konkretnym kierunku, gdzie miała dojechać. To zdarzało się dość często i równie często opisywali to dziennikarze.

W 1931 roku Tallulah została skuszona kontraktem z Paramount Pictures, który chciał uczynić z niej nową Marlene Dietrich. Tallulah nie była jednak na ekranie powalająca. Mimo to wynajęła dom w Hollywood, gdzie organizowała przyjęcie za przyjęciem, a rozpusta przewyższała chyba to, co działo się niegdyś u Nazimovej w jej „Ogrodzie Allacha”.

Tallulah zaprzyjaźniła się z George’em Cukorem, który niegdyś reżyserował na Broadwayu. Ale kręcenie filmów wydawało jej się nudne – zdecydowanie wolała teatr. Oferowano jej jednak 50 tysięcy dolarów za film, a takie pieniądze nie pozostawiają ludzi obojętnymi. Sama Tallulah powiedziała, że przybyła do Hollywood, by „pieprzyć się z tym boskim Gary Cooperem„.

Skandalem okazał się jej wywiad dla „Motion Picture” z 1932 roku, kiedy to zapytana o swój stosunek do miłości opowiedziała, że od pół roku nie miała faceta i cholernie jej tego brakuje.

W tym samym czasie pojawiła się osławiona cenzura Haysa, która wymagała nie tylko grzecznego zachowana na ekranie, ale także poza nim, na co zgodzić się Tallulah nie miała najmniejszej ochoty. Hollywood ją irytowało, a purytańskie jego zakłamanie – tym bardziej. Wiadomym więc było już od tego momentu, że rozwiązła Tallulah nie miała szans na karierę w filmie.

Tallulah nie ukrywała też, że jest biseksualistką. Seks dla niej nie rozdzielał się w momencie pytania o płeć kochanka lub kochanki. Na przyjęciach bez skrępowania ściągała z siebie ubrania, nie ukrywając swej nagości. Mimo szokującego stylu bycia, Tallulah cieszyła się szacunkiem i sympatią wśród artystów i ludzi, którzy ją znali, może właśnie dlatego, że miała odwagę pokazać cynicznym purytanom, w jakim ma ich poważaniu.

Wśród jej kochanek wymieniano największe hollywoodzkie gwiazdy, jak Alla Nazimova, Greta Garbo, Billie Holliday, Mercedes de Acosta, a nawet Hattie McDaniel. Nie wiadomo jednak, czy wszystkie wymieniane w tym kontekście osoby rzeczywiście były dla Tallulah kimś więcej, niż przyjaciółmi. Z Gretą Garbo przyjaźniła się, lubiły grać ze sobą w tenisa. Nie ma jednak dowodów na ich zażyłość natury seksualnej. Nie kryjąca się ze swoim homoseksualizmem Patsy Kelly miała stwierdzić, że miała z Tallulah poważny romans.

Aktorka miała ponoć wielokrotnie aborcje, jednak w 1933 roku przeszła pięciogodzinny zabieg histerektomii, który był konieczny po zarażeniu się rzeżączką (choroba weneryczna). Twierdziła, że zaraziła się nią od George’a Rafta lub Gary Coopera. Wychudzona i słaba, kiedy wychodziła ze szpitala miała rzucić: „Nie myślcie sobie, że to czegoś mnie nauczyło!”.

Ciężka operacja wymagała długiej rehabilitacji w 1934 roku Tallulah udała się na odpoczynek. Już niebawem wróciła do Londynu, jednak zaproponowano jej rolę Judith Traherne w „Dark Victory” na Broadwayu. David O. Selznick był szczerze zainteresowany powierzeniem jej roli Scarlett O’Hary w „Przeminęło z wiatrem” (1939), ale skandalistka na miarę Tallulah nie zostałaby zaakceptowana przez purytańskie środowiska, poza tym liczyła sobie ponad 35 lat, a na ekranie Scarlett poznajemy jako 16-latkę (koniec opowieści ma miejsce, gdy bohaterka liczy sobie lat 28). Testy zdjęciowe potwierdziły obawy Selznicka, że Tallulah zupełnie nie nadaje się do roli Scarlett, a ona nie rozpaczała z powodu niepowodzenia w filmie, bo, to co kochała, mogła odnaleźć na deskach teatru.

W 1939 roku Tallulah zagrała zimną i wyrachowaną Reginę Giddens w „Małych liskach”. Jej rola wywołała sensację, a Tallulah stała się jedną z najbardziej rozchwytywanych teatralnych aktorek. W 1940 roku rozpoczęto pracę nad ekranizacją sztuki, jednak rolę powierzono Bette Davis. Hollywoodzka gwiazda była zawsze pod ogromnym wrażeniem Bankhead i na planie stoczyła bój z reżyserem, Williamem Wylerem, by postać Reginy zagrać dokładnie tak, jak pokazała to na Broadwayu Tallulah Bankhead. Oczywiście Tallulah była wściekła, że to nie ona otrzymała rolę Reginy na ekranie – niewątpliwie była w niej doskonała na Broadwayu.

Jeszcze większy sukces Tallulah odniosła rolą Sabiny w „The Skin of Our Teeth”, gdzie partnerowało jej małżeństwo Fredric March i Florence Eldridge. Tę samą rolę niebawem zagrała ku wielkim pochwałom krytyków Vivien Leigh w innej inscenizacji sztuki Wildera. Sztukę reżyserował młody twórca, Elia Kazan, i stoczył on z Tallulah niesamowitą wojnę. Jak wyznał w swojej autobiografii, Tallulah Bankhead była jedną z niewielu osób, których szczerze nienawidził.

W 1944 roku na ekrany kin wszedł najsłynniejszy film z Bankhead, „Łódź ratunkowa” Alfreda Hitchcocka. Wielki Hitch sam wybrał aktorkę do tej roli, która przyniosła jej zresztą nagrodę nowojorskiej krytyki. Odbierając nagrodę, z urzekającym, typowym tylko dla siebie brakiem skromności powiedziała: „Kochani, byłam wspaniała!”.  Na planie Tallulah, jak większość obsady, nabawiła się zapalenia płuc, ale Hitchcock za jej uczynność i profesjonalizm podarował jej szczeniaka, którego ona nazwała Hitch.

Po II wojnie światowej na Broadwayu, a także w trasie zagrała w „Private Lives” Noela Cowarda, co przyniosło jej niemałą fortunę.

Tallulah potrafiła być naprawdę bezpośrednia, a przez to czasami wulgarna. Pewnego razu rozmowa z pierwszą damą Eleanor Roosevelt miała tak ją rozwścieczyć, że nie kończąc konwersacji… skorzystała z toalety na jej oczach.

W połowie lat 50. jej sława przygasła, ale Tallulah i tak pozostała aktywna towarzysko i co jakiś czas pojawiała się na scenie, w filmie, a nawet w telewizji. W 1961 roku zagrała w „Midgie Purvis”, zdobywając nominację do Tony. Jej ostatni film to horror ze Stefanie Powers, „Fanatyk” (1965).

Tallulah nie miała dzieci, ale była matką chrzestną dzieci swoich przyjaciół Eugenii Rawls i jej męża Donalda Seawella. Znana była ze swojej miłości do dzieci i zwierząt. Była wielką fanką baseballu.

W 1968 roku w „The National Enquirer” Tallulah wyznała, że zostało jej kilka miesięcy życia. „Nie ma nic, co ty, ja, czy ktokolwiek inny mógłby na to poradzić” – powiedziała. Tallulah cierpiała na niewydolność oddechową. Zachorowała na grypę, która przekształciła się w groźne zapalenie płuc. Aktorka zmarła 12 grudnia 1968 roku. Jest pochowana na Saint Paul’s Churchyard, Chestertown, Maryland.

(Visited 13 times, 1 visits today)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>