Agata Malinowska

Perwersyjny przewodnik po ideologiach / The Pervert’s Guide to Ideology (Sophie Fiennes, 2012)

Perwersyjny przewodnik po ideologiach / The Pervert’s Guide to Ideology (Sophie Fiennes, 2012)
Decrease Font Size Increase Font Size Rozmiar tekstu Drukuj

Duet Sophie Fiennes – Sławoj Žižek ponownie sięga po formułę sprawdzoną w „Z-Boczonej historii kina”: w scenie z „TaksówkarzaRobert De Niro prowadzi monolog leżąc na łóżku – przeciwujęcie – znów łóżko lecz tym razem leży tam Sławoj Žižek i odsłania ideologiczne implikacje filmu.

Całość stanowi zgrabny, zabawny i wnikliwy esej, w którym Žižek wychodzi od teorii Lacana i własnych badań filozoficznych, by w bardzo prosty i przystępny choć zarazem niebanalny sposób opowiedzieć o funkcjonowaniu ideologii – od instytucjonalnego katolicyzmu, przez stalinowskie i hitlerowskie totalitaryzmy po neoliberalny kapitalizm.

Sławoj Žižek – lewacki, barwny i oryginalny intelektualista – za sprawą swojej naukowej (i nie tylko) aktywności to dziś niemalże gwiazda popkultury. Bo to właśnie do niej ze zdrowym dystansem i błyskotliwym humorem już po raz drugi Žižek odnosi się, prowadząc filozofujący, inteligencki dialog poświęcony kwestiom zwykle zarezerwowanym dla poważnego, akademickiego dyskursu.

Gdybyście zastanawiali się, czy ideologie można tłumaczyć sięgając po „Szczęki”, „Titanica” czy „Mrocznego Rycerza”, Žižek udowodni Wam, że jak najbardziej. „Perwersyjny przewodnik…” to pyszna, inteligentna i przezabawna, acz w swym dowcipie wcale nie do końca najłatwiejsza i oczywista do pełnego zrozumienia, lekcja o najważniejszych ideologiach XX wieku.

Na studiach miałam dwa przedmioty spokrewnione z tematem tego filmu – historię doktryn politycznych i współczesną myśl polityczną (czy jakoś tak), polegających na czytaniu kilkudziesięciu stron totalnie niestrawnych tekstów każdego tygodnia i potem na zajęciach udawaniu, że się z nich wszystko zrozumiało. Dziś kompletnie nic z tego nie pamiętam i zastanawiam się, jak bogatsza i efektywniejsza byłaby moja edukacja w zakresie studiów nad doktrynami i ideologiami, gdyby tłumaczono je w stylu Sławoja Žižka.

W „Z-Boczonej historii kina Žižek” objawił się nam jako psychoanalityk, eksplorujący złożone relacje między kinem a ludzkimi pragnieniami. Dziś decyduje się na podobnych zasadach opowiedzieć o ideologiach kształtujących zarówno kino, jak i rzeczywistość. Jego nowe, tym razem “perwersyjne” oblicze, to twarz nie tylko filozofa, ale też publicysty, a może nawet rewolucjonisty, który przy wszystkich tych wzniosłych zajęciach pozostaje kinomanem bardzo wszystkożernym. Znajdziemy więc w Perwersyjnym przewodniku po ideologiach odniesienia do Langa, Scorsese i Kubricka, ale znajdzie się miejsce i dla Spielberga, Carpentera czy Camerona, sporo miejsca poświęca się także pewnemu radzieckiemu dramatowi wojennemu z Józefem Stalinem z roli swatki.

Perwersyjny przewodnik…” to film, który po swoim gospodarzu dziedziczy intelektualny magnetyzm, ale też pewną frenetyczność. Trudno potraktować go jako spójny wywód, sprawdza się zdecydowanie lepiej jako zbiór fascynujących spostrzeżeń, których, niestety, nie mamy najmniejszych szans zapamiętać w całości. W połowie seansu odkryłam, że swędzi mnie ręka – to aktywował się odruch notowania. Wybierając się na ten film – a wybrać się bezdyskusyjnie warto – wrzućcie więc na wszelki wypadek do torby kartkę i długopis. Dyktafonu, niestety, zabierać do kina nie wolno.

Perverts-Guide-to-Ideology-35037_5The Pervert's Guide to Ideology, 2012The Pervert's Guide to Ideology, 2012)

(Visited 53 times, 1 visits today)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>