Agata Malinowska

Elitarni – Ostatnie starcie / Tropa de Elite 2 – O Inimigo Agora É Outro (José Padilha, 2010)

Elitarni – Ostatnie starcie / Tropa de Elite 2 – O Inimigo Agora É Outro (José Padilha, 2010)
Decrease Font Size Increase Font Size Rozmiar tekstu Drukuj

Batalion Policyjnych Operacji Specjalnych, skrótowo zwany BOPE, operujący na terenie faweli Rio de Janeiro, parę lat temu zyskał kontrowersyjną sławę dzięki „Elitarnym”. Filmowi, którego bohaterami byli członkowie tej formacji, zarzucano wiele – od gloryfikacji przemocy po ciągoty faszystowskie. Nie przeszkodziło mu to jednak wyjechać z festiwalu w Berlinie ze Złotym Niedźwiedziem i odnieść komercyjnego sukcesu. Padilha poszedł więc za ciosem, tworząc część drugą – polityczny thriller przez duże P, który być może bywa irytujący, ale któremu nie można odmówić tematycznej i formalnej atrakcyjności.

Film rozpoczyna się od medialnej katastrofy – podczas tłumienia zamieszek w więzieniu Bangu 1 jeden z funkcjonariuszy BOPE zabija więźnia na oczach znanego aktywisty walczącego o prawa człowieka. Bohaterowie poprzedniej części – Mathias i Nascimento – siedzą w sprawie po uszy. Pierwszy z nich jest zabójcą, drugi zaś dowodził akcją i to ich głowy muszą polecieć jako pierwsze. Mathias zostaje więc przeniesiony do zwykłej policji, Nascimento dostaje zaś „kopniaka w górę” i ląduje w Ministerstwie Bezpieczeństwa.

Zamiana czarnego munduru na urzędniczy garnitur nie czyni jednak z niego gołąbka pokoju – Nascimento wykorzystuje swoje stanowisko by kontynuować wojnę z przestępczością i uczynić z BOPE doskonałą machinę wojenną. Udaje mu się osłabić potężne narkotykowe gangi, jednak wyczekiwane „ostatnie starcie” nie nadchodzi. Natura nie cierpi bowiem próżni i wkrótce pojawi się nowy, jeszcze trudniejszy przeciwnik.

Scenariusz „Ostatniego starcia” stworzono we współpracy z Rodrigo Pimentelem, byłym kapitanem BOPE, i profesorem Marcelo Freixo, przewodniczącym komisji ds. praw człowieka przy Zgromadzeniu Stanowym Rio de Janeiro. Niewątpliwie są to osoby tworzące ciekawy kontrast, szczególnie odkąd polityka bezpieczeństwa stosowana w Rio stała się obiektem krytyki Amnesty International. To napięcie przeniesione zostaje bezpośrednio na filmowy ekran w postaci konfrontacji twardogłowego Nascimento z profesorem Fragą, liberalnym intelektualistą.

Obaj biorą na celownik lokalny splot polityki i przestępczości, jednak zamiast połączyć siły, z pasją pogardzają sobą nawzajem – tym silniej, że prywatnie Fraga jest mężem byłej żony Nascimento i ma bezpośredni wpływ na wychowanie jego syna. Wątki osobiste splatają się więc z działalnością zawodową, która w wykonaniu obu panów nie jest w zasadzie niczym innym, jak tylko deptaniem po odciskach niebezpiecznym ludziom.

Ten wielopoziomowy konflikt, osadzony tak doskonale w brazylijskich realiach i wzmocniony scenariuszem bogatym w sensacyjne wątki, mógłby zaowocować filmem pierwszorzędnym. Niestety narracja prowadzona przez Nascimento psuje równowagę sił w konflikcie z Fragą. Poza tym były kapitan BOPE to prawdziwa osobowość autorytarna, postrzegająca świat w kategoriach konfrontacyjnych. Naprawdę trudno jest podzielać jego jastrzębią perspektywę i wierzyć w to, że odpowiednia dawka przemocy jest w stanie uleczyć sytuację w fawelach.

Oglądanie jego subtelnej ewolucji w kierunku bardziej wyrafinowanych metod i poglądów niewątpliwie cieszy, ale słuchanie komentarzy a la samotny wilk na polowaniu – już znacznie mniej. Z drugiej strony intelektualna prostolinijność Nascimento, tak irytująca, stymuluje aktywne, krytyczne podejście do przedstawianych wydarzeń – z pewnością nie jest to film, który zapomina się łatwo.

Elitarni – ostatnie starcie” to niewątpliwie gratka dla ludzi ciekawych świata. Od strony merytorycznej film przygotowano bardzo pieczołowicie i jeśli ktoś szuka pretekstu do zagłębienia się w interesujący i trudny problem, tu znajdzie solidny. Chociaż główny bohater przenosi się za biurko, nie brakuje też pewnej dawki akcji, atmosferę zaś podkręca ścieżka dźwiękowa, którą można zainteresować się całkiem niezależnie od filmu. Z pewnością jest to jedna z mocniejszych propozycji kinowych na koniec października – niezależnie od poglądów polityczno-społecznych.

Elitarni - Ostatnie starcie (Tropa de Elite 2 - O Inimigo Agora É Outro, 2010), reż. José Padilha Elitarni - Ostatnie starcie (Tropa de Elite 2 - O Inimigo Agora É Outro, 2010), reż. José Padilha aa Elitarni - Ostatnie starcie (Tropa de Elite 2 - O Inimigo Agora É Outro, 2010), reż. José Padilha aaa

(Visited 13 times, 1 visits today)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>